45 jaar kenden ze elkaar, 42,5 jaar waren ze getrouwd. Ze kregen 3 kinderen en hebben 6 kleinkinderen. “Marie-José was een sterke vrouw. Ze kwam voor zichzelf op en vond dit ook heel belangrijk. Ze zei altijd tegen haar leerlingen: “Zorg dat je onafhankelijk bent, dat je je eigen dingen kunt doen.”” Laurens vertelt over het leven van zijn vrouw Marie-José.
“Marie-José is geboren en getogen in Boxtel. Haar ouders hadden een wijnhandel waar ze boven woonden, daar groeide ze mee op. Privé was werk en werk was privé. De voordeur van de winkel was ook de voordeur van het woonhuis. De deur stond altijd open.” Na haar studie ging Marie-José lesgeven als docente handvaardigheid en docente gezondheidskunde. Eerst in Boxtel, daarna in Hulst in Zeeuws-Vlaanderen. “We schreven elkaar iedere week een brief. Die brieven hebben we bewaard. Enorm waardevol.”
Na Hulst kwam Marie-José terug naar Brabant om in Schijndel aan de slag te gaan. Daar is ze gebleven tot aan haar pensioen. “Ze heeft haar leven lang de combinatie gehad van school en de wijnhandel, die ze overnam van mijn schoonouders. Op vrijdagen, met koopavond, werkte ze van 9.00 tot 21.00 uur. De omgeving zei dan: “Is dat niet te veel, en als je gepensioneerd bent, ga je dan wel leuke dingen doen?” Dan zei Marie-José: “Hoezo, wat ik nu doe is toch ook al leuk?” Ze kreeg echt energie van de leerlingen op school en de klanten in de winkel.”
In 2016 werd Marie-José ziek. Ze kreeg borstkanker, werd daarvoor behandeld en genezen verklaard. Tot het noodlot in 2021 opnieuw toesloeg. “De oncoloog zei: “Het is slecht nieuws, je wordt nooit meer beter.” Toen hebben we de kinderen gebeld en ze vroegen ons waar we waren. “In de winkel natuurlijk.” In de winkel zaten we met elkaar, natuurlijk met veel verdriet, aan het huilen. De winkelbel gaat. Wie staat er als eerste op? Marie-José. Ze veegt haar tranen weg en doet de deur open: “Goedemiddag, kan ik u helpen?””
“In de nacht na die uitslag heeft ze een bucketlist gemaakt, die ze vervolgens nooit meer heeft uitgevoerd. Niet zozeer vanwege het feit dat het niet kon, maar het paste gewoon helemaal niet bij haar. Ze wilde gewoon met haar eigen gezin, met haar eigen mensen waar ze heel veel van houdt, bij elkaar zijn. De dingen blijven doen die ze altijd deed. Ze heeft al die tijd in de winkel gestaan, al die tijd voor de klas gestaan. Nooit ziek uitgevallen.”
“Na haar pensioen werd de mobiliteit minder en minder. Het ging achteruit met Marie-José. Vanaf begin november heeft ze de winkel niet meer gedaan. Wij, ik en de kinderen, dachten: “We moeten nog maar zien of ze de kerst gaat halen.” Dat haalde ze. “Als ik dat haal, dan tik ik oud en nieuw ook nog wel even aan.” Dat is ook gebeurd. Ze was 100% helder van geest, de pijn was met morfine te onderdrukken. Ze lag wel hele dagen en nachten op bed, maar ze was tenminste nog bij ons. De vrijdag voor ze overleed heeft ze tegen mijn dochter gezegd: “Het wordt tijd dat we gaan uitzoeken waar ik word begraven. Ik heb er nu pas vertrouwen in dat het nooit meer goed komt.” Het moest sowieso een Natuurbegraafplaats worden, dat stond al vast. Onze dochter las voor vanaf de website van Schoorsveld: “Als je geluk hebt kun je de ijsvogel zien.” En daar sloeg ze op aan: “Schoorsveld. Natuurlijk Schoorsveld, bij tante Leny en Chris.””
“Marie-José was helemaal vol van de natuur, ze is later namelijk omgeturnd naar biologie docente. De laatste 2 maanden van haar leven, toen ze niet meer uit bed kon, hebben we bij ons slaapkamerraam van plexiglas vogelhuisjes tegen het raam geplakt. Het was een af en aanvliegen van koolmeesjes, roodborstjes en winterkoninkjes. Daar genoot ze zo enorm van. Dat was voor haar echt leven en jong. Kinderen, ontwikkelen, uitvliegen. De ijsvogel, waar ze op aansloeg, staat voor focus, helderheid en doorzettingsvermogen. Als iemand veerkracht heeft getoond, is het Marie-José wel.”
Op dinsdag 28 januari 2025 overlijdt Marie-José. “Ze keek iedereen heel bewust aan, één voor één: “Nou, ja, dat is het dan. Oogjes dicht, snaveltje toe.” En dat was het. Het plannen van de uitvaart heeft ze aan ons overgelaten. Ze wilde op de dag van haar afscheid, voordat we naar Schoorsveld gingen, eerst langs de winkel en langs de school. We gingen eerst over de markt, waar ze geboren is, daarna de Kruisstraat in waar de winkel is. Aan weerskanten stond het twee rijen dik over 100 meter. Iedereen was stil. Daarna reden we door naar school. Het plein stond mutvol. De kist werd half uit de auto geschoven, applaus bij het wegrijden. De leerlingen van haar klas hadden origami vogeltjes gemaakt, we hadden manden vol met allerhande kleuren.” Tijdens de uitvaart werd er gesproken en passende, indrukwekkende muziek gedraaid. “We hebben van heel veel mensen teruggekregen: “Wat een hecht gezin.””
“Ik ben elke week op de plek van Marie-José op Schoorsveld. Het is een en al weidsheid op die plek. Ik vind het ook heel mooi symboliseren met de jaargetijden. De groei en de bloei, de consolidatie en het sterven. Die levensfases zie je ook in de jaargetijden. Lente, zomer, herfst en winter. En dan wordt het weer opnieuw lente, zomer, herfst, winter. Dat blijft maar doorgaan. Het leven houdt fysiek op, maar Marie-José is iedere dag in ons hoofd en in ons hart. Dat leven van haar nemen we mee. En dat uit zich dan ook, soms in hele bijzondere dingen. Dat je soms denkt als er net iets speciaals gebeurt: dat zou zomaar de invloed van Marie-José kunnen zijn.”
“In de laatste maanden heb ik de winkel gedaan, in januari en februari werd de winkel gesloten. Daarna toch weer voorzichtig opgepakt, maar we hadden al met elkaar besproken dat we zouden stoppen met de winkel. Marie-José was immers de winkel en de winkel was Marie-José. Bij de toonbank werden levensverhalen verteld en gedeeld. Op 10 mei 2025 hebben we de laatste winkeldag gehad, dat betekende dus dat er na 4 generaties een einde kwam aan Wijnhandel van Uden. Na 127 jaar. Toen ben ik op het idee gekomen om daar een boek over te laten schrijven. De winkel is in 1898 opgericht door een vrouw, de overgrootmoeder van Marie-José. Als vrouw in die tijd een winkel beginnen met 7 kinderen, ga er maar aan staan. Een stoere vrouw als oprichtster en een stoere, sterke vrouw die als laatste van die generaties die winkel heeft gedaan. Dan is voor mij de cirkel rond. De winkel is dicht, maar kan het boek open.”
Het boek van Laurens heeft als titel “Blijf maar”. “De titel heeft een tweeledige betekenis. Enerzijds verwijst het naar de situatie van een winkel aan huis. Familie en bekenden riepen bij binnenkomst “Blijf maar” om aan te geven dat degene die in de woonkamer was niet naar de winkel hoefde te komen. Anderzijds geeft de titel aan dat het werk van 4 generaties van Uden, van 127 jaar Wijnhandel A.G. Van Uden niet mag worden vergeten. Dat we het verhaal blijven vertellen.”
Wilt u het boek “Blijf maar” lezen? U kunt het boek bestellen door een mail te sturen naar laurensfelix@ziggo.nl
